44 lượt xem

Cô Tám đồi chè

Cô Tám đồi chè là một địa danh để những ai muốn tìm hiểu về Tứ Phủ Thánh Cô thì bắt buộc phải tìm hiểu về Cô. Vậy Cô Tám Đồi Chè là ai? Đền Cô Tám Đồi Chè ở đâu? Trong bài viết này Bình An Tử Vi Phong Thủy sẽ chia sẻ với bạn đọc về huyền tích Cô Tám Đồi Chè để quý đạo hữu có thêm nguồn tư liệu về Cô.

Sự tích Cô Tám Đồi Chè

  • Sự tích truyền lại rằng Cô Tám là tiên cô giáng thế cùng thờ với Cô Bơ Thác Hàn. Cô thuộc Nhạc Phủ chứ không phải Địa Phủ như nhiều người vẫn lầm tưởng.
  • Cũng theo sự tích, Cô Tám giáng sinh dưới thời Lê Thái Tổ dấy binh khởi nghĩa, cô là người thiếu nữ trồng hái búp chè tại vùng Phong Mục, Hà Trung, Thanh Hoá. Cô thiếu nữ hái chè nết na, tần tảo thường lấy chè làm thuốc giúp đỡ dân lành ai cũng quý mến.
  • Có lẽ bởi vậy mà người đời sau đã suy tôn cô là Cô Tám Đồi Chè. Tại đây, cô đã tham gia cuộc khởi nghĩa này và góp công lớn giúp vua đánh đuổi giặc ngoại xâm. Khi về lại tiên giới, cô được phong công lập đền thờ. Đồng thời được giao nhiệm vụ trấn giữ một bên sông Đò Lèn, Phong Mục.
  • Khi thanh nhàn, cô thường an nhiên dạo chơi khắp vùng Hà Trung, Thanh Hoá, cũng có khi cô hiện hình trên dòng sông Mã cùng con thuyền độc mộc, bẻ lái ngắm cảnh dọc bờ sông.
  • Đền Cô Tám Đồi Chè nằm trong Khu Du Lịch Tâm linh Hàn Sơn thuộc đất Phong Mục, huyện Hà Trung, tỉnh Thanh Hóa. Đây là nơi thờ chính của Cô Tám Đồi Chè.
Đền Cô Tám Đồi Chè
Đền Cô Tám đang được xây dựng đang rất cần sự phát tâm công đức
Hiện nay, Đền Cô Tám đã bắt đầu sửa chữa, trùng tư lớn vào đầu năm 2016. Toàn bộ ngôi đền cũ đã được đập ra và xây mới hoàn toàn. Vị trí ngôi đền cũ được chuyển dịch sang phía bên phải nếu nhìn từ ngoài vào.

Thân thế Cô Tám Đồi Chè

Hiện nay, thân thế về Cô Tám Đồi chè hầu như có rất ít tài liệu. Thân thế về Cô chủ yếu là do tương truyền. Theo tương truyền Cô giáng sinh tại vùng Phong Mục, Hà Trung, Thanh Hóa vào thời Lê Lợi dấy binh khởi nghĩa. Sinh thời cô là một thiếu nữ đảm đang, tần tảo, nết na và hay hái chè xanh làm thuốc chữa bệnh cho dân chúng quanh vùng. Cô có công lớn giúp vua Lê Lợi trong đánh đuổi giặc Minh. Khi Cô hóa về trời, Cô được vua Lê phong công lập đền tại vị trí đền ngày nay. Trong Tứ phủ Thánh Cô cô là Cô thứ Tám, nên nhân dân gọi Cô là Cô Tám Đồi Chè. Có tích nói rằng cô vốn là thiếu nữ người Mường (có tích lại nói cô là người Kinh).

Cô có hay ngự đồng và ngự đồng cô thường hay mặc trang phục gì

Trong hàng Tứ Phủ Thánh Cô, Cô Tám Đồi Chè hiếm khi về ngự đồng. Cô Tám Đồi Chè ngự đồng thường mặc áo xanh quầy đen (đôi khi có nơi là áo tím hoa cà). Cô Tám cũng khai quang sau đó múa mồi, sau đó thường là múa tay tiên các điệu như người đi hái chè trên non.

Đền thờ Cô Tám Đồi Chè ở những đâu

Đền thờ chính của Cô được thờ riêng tại đền cô thuộc đất Phong Mục, huyện Hà Trung, tỉnh Thanh Hóa. Ngoài ra tại xã Hà Thượng, huyện Đại Từ, tỉnh Thái Nguyên cũng có một đền thờ vọng. Đền Cô tại đây, trước đây hết sức lụp sụp, nhưng nay do nhiều người hảo tâm công đức nên hiện nay khá khang trang, sạch đẹp. Cô Tám cũng còn được phối thờ ở một số đền, nhưng không nhiều.

Cô Tám Đồi Chè có phải là Cô Tám theo hầu Chầu Tám Bát Nàn hay không

Cô Tám Đồi Chè không phải là Cô Tám theo hầu Chầu Tám Bát Nàn. Cô Tám Đồi Chè có sự tích riêng như đã nêu ở trên. Cô Tám Bát Nàn có từ thời Hai Bà Trưng. Cô Tám Đồi Chè có từ thời Vua Lê Lợi.

Giá hầu Cô Tám Đồi Chè

Trong hàng Tứ Phủ Thánh Cô, Cô Tám Đồi Chè hiếm khi về ngự đồng. Chỉ khi nào có người sát căn, sát vía cô hoặc đó là dịp hầu đón tiệc Cô Tám Đồi Chè 26 tháng 6 âm lịch tại các đền ở vùng Thanh Hoá thì thỉnh cô mới về.
Cô Tám Đồi Chè ngự đồng thường mặc áo xanh lá quần đen (có nơi là áo tím hoa cà). Cô cũng khai quang sau đó múa mồi. Sau đó cô thường là múa tay tiên các điệu như người đi hái chè trên non.
Hình ảnh Cô Tám Đồi Chè

Dâng lễ Cô Tám cần chú ý gì?

  • Hàng năm vào đầu năm mới hoặc ngày tiệc Cô Tám Đồi Chè tức ngày 26 tháng 6 âm lịch là hàng ngàn lượt khách hành hương từ khắp mọi miền đất nước lại đổ về dâng lễ cúng bái Thánh cô. Vừa là để tỏ lòng thành kính, biết ơn đối với công lao của cô, vừa để cô chứng lòng thành các con hương, phù hộ độ trì cho gia quyến được bình an, may mắn, sức khỏe, có tài, có lộc trong năm mới. Khi dâng lễ Cô Tám Đồi Chè, con hương thường sắm đầy đủ một mâm lễ vật gồm một đĩa hoa, một đĩa quả với nhiều loại quả, một cơi trầu, quả cau, cút rượu, xôi thịt, một tập giấy tiền và một cánh sớ trình báo.
  • Trong những ngày lễ lớn của đền, nhiều con hương thường muốn dâng tiến những lễ vật đẹp, sang mang ý nghĩa tốt đẹp để có thể bày trên ban thờ thánh trong thời gian dài, bày tỏ lòng tôn kính. Khi ấy, Oản Tài Lộc chính là lễ vật phù hợp nhất. Bởi oản được thiết kế tỉ mỉ đẹp sang, mang ý nghĩa tài lộc tốt lành lại có thể để được tới 6 tháng không bị hỏng mốc, cực thích hợp bày trên ban thờ thánh.
  • Quanh oản dâng Cô Tám phải là quanh oản màu xanh. Bởi khi về ngự đồng, cô thường mặc áo xanh đội khăn xếp xanh lộng lẫy. Cũng do vậy mà quanh oản dâng lên cô cũng nên được trang trí nghệ thuật trông đẹp hơn, sang trọng hơn giống như quanh Oản Tài Lộc mà Oản Cô Tâm đang làm.
  • Oản Tài Lộc hiệu Cô Tâm được làm bằng cả cái tâm muốn dâng lễ vật đẹp, sang đến trước cửa Cô Tám linh thiêng. Oản được tạo nên từ đôi bàn tay khéo léo của các nghệ nhân cùng những chi tiết trang trí nghệ thuật được đúc kết từ quá trình nghiên cứu kỹ càng về văn hóa tâm linh tín ngưỡng thờ cúng của Người Việt bao đời nay. Do đó, quý khách hàng hoàn toàn an tâm rằng, những quanh oản dâng lên Cô Tám đều là những quanh oản đẹp nhất, sang nhất, đạt chuẩn cả yếu tố thẩm mỹ và yếu tố chất lượng.

Văn khấn Cô Tám Đồi Chè

Còn có một đền thờ vọng cô Tám Đồi Chè tại xã Hà Thượng, Huyện Đại Từ, Tỉnh Thái Nguyên
Nam mô a di đà phật! (3 lần)
Hương tử chúng con thành tâm kính lạy đức Hiệu Thiên Chí tôn Kim Quyết Ngọc Hoàng Huyền cung cao Thượng đế
Kính lạy
Đức Cửu Trùng Thánh Vân lục cung công chúa
Đức Thiên tiên Quỳnh Hoa Liễu Hạnh Mã Hoàng công chúa, sắc phong Chế Thắng Hỏa Diệu Đại Vương, gia phong Tiên Hương Thánh mẫu
Đức đệ nhị đỉnh thượng cao sơn triều Mường Sơn tinh công chúa Lê Mại Đại Vương
Đức đệ tam Thủy phủ, Lân nữ Công Chúa
Đức đệ tứ khâm sai Thánh Mẫu, tứ vị chầu bà, năm tòa quan lớn Mười dinh các quan, mười hai Tiên Cô
Con xin cung thỉnh Cô Tám Đồi Chè, mười hai thánh cậu, Ngũ hổ Đại tướng, Thanh Hoàng Bạch Xà Đại tướng.
Hôm nay là …
Tín chủ con là ………..
Ngụ tại:……………………………
Cùng toàn thể gia đình đến điện (phủ, đền) chấp tay kính lễ khấu đầu vọng bái.
Lòng con thành khẩn, dạ con thiết tha kính dâng lễ vật con cúi xin các ngài xét thương cứu độ cho gia đình con tiêu trừ tai nạn điều lành thường tới, cầu tài được tài, cầu lộc được lộc, cầu bình an được bình an.
Nam mô a di đà phật! (3 lần)

Đền Cô Tám Đồi Chè ở đâu? Cách di chuyển đến đền

Địa chỉ: Phong Mục, xã Châu Lộc, huyện Hậu Lộc, Thanh Hóa.
Địa chỉ đền thờ vọng Cô Tám Đồi Chè ở Thái Nguyên: Xóm 8 – Hà Thượng – Đại từ Thái Nguyên, Hà Thượng, Đại Từ, Thái Nguyên

Giờ mở cửa Đền Cô Tám Đồi Chè: 24h

Ngoài đền Cô Tám Đồi Chè Thanh Hóa này, cô cũng được thờ vọng tại đền Cô Tám Đồi Chè Thái Nguyên và tại ban của một số ngôi đền khác. Đền Cô trước đây hết sức lụp xụp, nhưng nay do nhiều người hảo tâm công đức nên được xây dựng lại với khang trang và uy nguy hơn cả.
Đền cô có 4 cung thờ chính. Trải dài từ ngoài vào trong, cung ngoài cùng thờ Tam Tòa Thánh Mẫu, cung bên trong thờ Ngũ Vị Tôn Quan, cung tiếp theo thờ bà Chúa Sơn Trang. Trong cùng là cung chính thờ Cô Tám. Tượng cô được đặt uy nghiêm trong khảm thờ gỗ sơn son thiếc vàng với màn phủ che bên ngoài.
Để đi lễ đền Cô Tám Đồi Chè, bạn có thể kết hợp đi lễ đền Mẫu Thoải đền Hàn và đền Cô Bơ. Bởi 3 ngôi đền thiêng này đều nằm trong cùng một khu vực thuộc ngã 3 đê Tả sông Lèn. Bạn có thể di chuyển giữa 3 ngôi đền bằng đường bộ hoặc đường thủy. Nếu muốn di chuyển bằng đường thủy hãy tham khảo bài viết đường đến đền Cô Bơ linh thiêng để biết thêm bạn nhé.

Cách đi Đền Cô Tám Đồi Chè

Nếu bạn từ Hà Nội muốn đi lễ riêng đền Cô Tám Đồi Chè, thì có thể đến đền cô  bằng xe khách hoặc phương tiện di chuyển cá nhân như ô tô hoặc xe máy.
Nếu đi bằng xe khách, tại bến xe Nước Ngầm hay bến xe Giáp Bát, bạn bắt xe khách về Hà Trung,Thanh Hóa. Đến bến xe tại Hà Trung, bạn bắt xe tới Đền cô Tám cách đó khoảng 5km. Thời gian di chuyển dự kiến là 3h..
Hướng dẫn đường đi Đền Cô Tám Đồi Chè
Lộ trình di chuyển đến đền Cô Tám bằng ô tô – thời gian di chuyển dự kiến là 2h34p – 145km- có trạm thu phí : ĐCT20 tại Hạ Đình từ Nguyễn Trãi/QL6 – Nhập vào ĐCT20 – ĐCT Hà Nội – Ninh Bình/ ĐCT01(Phí cầu đường) – cao tốc Ninh Bình – Hà Nội (Phí cầu đường) – rẽ vào quốc lộ 1A(Phí cầu đường) – đi cầu qua sông Lèn – QL1A – Đền cô Tám Đồi Chè.
Lộ trình di chuyển đến đền Cô Tám Đồi Chè bằng xe máy – thời gian di chuyển dự kiến là 3h20’: Nguyễn Trãi/QL6 – đường Ngọc Hồi/ QL1A – ĐT 491 – QL12B/QL1A (Phí cầu đường) – đi cầu qua sông Lèn – QL1A – Đền cô Tám Đồi Chè.

Bản văn Cô Tám Đồi Chè

Trên Ba Bông dưới lại Thác Hàn
Ai lên Phong Mục lại sang Đồi Chè
Đền thờ trướng rủ màn che
Có Tiên Cô Tám hái chè trên non
Lắng nghe chim hót véo von
Có Tiên Cô Tám hái chè non trên ngàn
Lá chè làm thuốc làm thang
Búp chè trị bệnh trần gian cô cứu người
Khô cằn cô lại cho tươi
Tay cô vun xới cho đời nở hoa
Đầu non thỏ lặn ác tà
Lẵng hoa cô quảy đường xa đi về
Gập ghềnh trăm suối ngàn khe
Thác Hàn ,Phong Mục lối về Đền Cô
Đồi Chè ,cây thị nhấp nhô
Lối sang Cẩm Thủy lối vô Đò lèn
Minh Tân phố Đò Lèn tên đặt
Phủ Hà Trung thuộc đất Thanh hoa
Có Cô Tám Thượng hay là
Nơi gần kính trọng nơi xa lai hàng
Chốn đền Hàn cô vào khâm mệnh
Mẫu ban quyền cô được quản cai
Vào ra áo thắm thơ bài
Tay đeo vòng bạc chân hài thêu hoa
Giọng mường giọng mán reo ca
Líu lô giọng thổ ngân nga giọng mèo
Rừng già nước chảy suối reo
Cây xanh rẽ lối đường đèo quanh co
Bốn mùa ngoạn cảnh ngao du
Khi chơi Thiên Bản,Đông Phù,Giáp Ba
Có phen Cô nhớ quê nhà
Đò lèn Phong Mục thượng tòa quỳ tâu
Ngự thuyền rồng dạo chơi thủy đạo
Đua tiếng hò tiếng sáo xênh xang
Khi vui bắt bướm gảy đàn
Mặt trời đương lặn nắng vàng nhạt phai
Bên mình túi vóc dao quai
Lược cài trâm giắt tóc mai dịu dàng
Thỉnh cô chứng giáng đàn tràng
Khuông phù đệ tử an khang thọ trường.
Vậy là quý đạo hữu đã cùng Bình An Tử Vi tìm hiểu về Cô Tám Đồi Chè là ai? Văn khấn cô tám đồi chè như thế nào? Bài viết chỉ dựa trên kiến thức mà Bình An Tử Vi lượm lặt được. Độ chính xác còn cần xác minh thêm. Nếu quý đạo hữu nào có tư liệu chính xác hơn vui lòng cho Bình An biết với nhé. Bình An Tử Vi còn biên tập thêm nhiều bài viết về Đạo mẫu Việt Nam. Cảm ơn quý đạo hữu nhiều.